Tin Giáo Hội Hoàn Vũ

Vatican News

Tuần Thánh là tuần lễ trung tâm của Năm Phụng vụ, như tâm điểm từ đó phát sinh mọi ngày thánh (x. Công bố ngày lễ Phục Sinh trong ngày lễ Hiển Linh). Tuần lễ này được gọi bằng nhiều cách khác nhau tùy theo các truyền thống Giáo hội và phụng vụ: Tuần Thánh, Tuần Đích Thực, Tuần Trọng Đại. Dù tên gọi khác nhau, nhưng tất cả đều có điểm chung: trong không gian của Năm Phụng vụ, nơi chúng ta được mời gọi chiêm ngắm mầu nhiệm tình yêu của Đức Kitô, Tuần Thánh này – đỉnh cao của hành trình Mùa Chay – làm cho thời gian như được mở rộng, giúp chúng ta sống lại những khoảnh khắc trọng tâm của năm phụng vụ trong Mầu nhiệm Vượt Qua của Đức Giêsu.

Tuần Thánh

Tên gọi “Tuần Đích Thực” theo truyền thống Ambrôsiô giúp chúng ta nắm bắt khía cạnh lịch sử và tường thuật của tuần này, đồng thời khích lệ chúng ta bước vào một hành trình hoán cải thực sự. Còn danh xưng “Tuần Thánh” trong phụng vụ Roma nhấn mạnh tính trung tâm của những ngày này, khi phụng vụ cho chúng ta cơ hội đi sâu vào các biến cố cốt lõi của công trình cứu độ, sống lại Mầu nhiệm Vượt Qua – mầu nhiệm lớn lao của đức tin: Đức Giêsu Kitô mang lấy những yếu đuối của con người, vâng phục ý định cứu độ của Chúa Cha, “đã chấp nhận cuộc thương khó vì chúng ta là những kẻ tội lỗi, và chịu kết án bất công, mang lấy gánh nặng tội lỗi của chúng ta. Nhờ cái chết của Người, Người rửa sạch tội lỗi chúng ta, và nhờ sự phục sinh, Người ban cho chúng ta ơn cứu độ” (Kinh Tiền tụng Chúa Nhật Lễ Lá).

Chúa Nhật Lễ Lá được hiểu như cánh cửa lớn đưa Dân Thiên Chúa bước vào tuần quan trọng và long trọng nhất của năm phụng vụ. Trong ngày này, Giáo hội tưởng niệm việc Đức Giêsu tiến vào Giêrusalem giữa tiếng tung hô của dân chúng (x. Mt 21,1-11), đồng thời cũng là khởi đầu mầu nhiệm Vượt Qua – cuộc khổ nạn, cái chết và sự phục sinh của Người. Con Thiên Chúa vào Thành Thánh để cử hành cuộc Vượt Qua quyết định, bằng sự hạ mình trên Thập Giá để đem lại ơn cứu độ cho nhân loại.

Tam Nhật Thánh

Từ thứ Năm, chúng ta bước vào Tam Nhật Vượt Qua - bắt đầu từ Thánh lễ Tiệc Ly chiều thứ Năm và kết thúc vào ngày Chúa Nhật Phục Sinh, sau Kinh Chiều. Đây là ba ngày đưa chúng ta trở về với nền tảng của đời sống Kitô hữu. Qua phụng vụ, Giáo hội Mẹ vượt lên không gian và thời gian, đưa chúng ta tiếp xúc trực tiếp với mầu nhiệm khổ nạn, cái chết và sự phục sinh của Đức Giêsu Kitô. Sống Tam Nhật Vượt Qua là được biến đổi nên giống Đức Kitô và được tái sinh vào sự sống thần linh.

Dù về mặt thời gian, Mầu nhiệm Vượt Qua được cử hành trong ba ngày, nhưng đây là một thực tại duy nhất, trong đó Giáo hội cử hành toàn bộ mầu nhiệm này. Mỗi ngày trong Tam Nhật, dù nhấn mạnh một khía cạnh của cuộc khổ nạn, cái chết hay sự phục sinh, đều làm nổi bật toàn bộ biến cố Vượt Qua. Các cử hành trong Tam Nhật Vượt Qua, vì thế, mang tính liên tục như một phụng vụ duy nhất: Thánh lễ Thứ Năm không kết thúc theo cách thường lệ mà trong thinh lặng; nghi thức Thứ Sáu không mở đầu bằng lời chào hay dấu Thánh Giá và cũng kết thúc trong thinh lặng; Đêm Vọng Phục Sinh bắt đầu trong thinh lặng và kết thúc với lời chào long trọng. Vì thế, Tam Nhật Vượt Qua là một đại lễ duy nhất, quan trọng nhất trong năm phụng vụ.

Thứ Năm Tuần Thánh

Tam Nhật Vượt Qua bắt đầu bằng Thánh lễ tưởng niệm Bữa Tiệc Ly, tưởng niệm việc Đức Kitô thiết lập Bí tích Thánh Thể. Thánh lễ này nhắc lại việc Đức Giêsu cầm lấy bánh và rượu, đọc lời chúc tụng, rồi bẻ bánh, trao cho các môn đệ và phán: “Này là Mình Thầy”, trao chén rượu cho các môn đệ và nói: “Này là Máu Thầy”, và mời gọi: “Hãy làm điều này để tưởng nhớ đến Thầy”.

Đức Giêsu đã yêu chúng ta cho đến cùng

Trong Thánh Lễ Tiệc Ly ngày 12/4/1979, Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II nhấn mạnh rằng Bữa Tiệc Ly là “chứng tá về tình yêu mà Đức Kitô, Chiên Thiên Chúa, đã yêu thương chúng ta đến cùng”. “Người yêu thương họ đến cùng” nghĩa là gì? Có nghĩa là cho đến sự viên mãn sẽ được thực hiện vào Thứ Sáu Tuần Thánh. Vào ngày đó, Thiên Chúa sẽ tỏ bày tỏ tình yêu thương vô bờ bến của Người dành cho thế gian, và trong tình yêu ấy, Người đã đạt đến giới hạn tối cao của sự trao ban, đến mức “ban Con Một của Người” (Ga 6,16). Vào ngày đó, Đức Kitô đã chứng tỏ rằng “không có tình yêu nào lớn hơn tình yêu này: hi sinh mạng sống mình vì bạn hữu”.

Đức Kitô thanh tẩy chúng ta bằng lời của Người

Phụng vụ Thánh Lễ Tiệc Ly nhắc lại hành động Đức Giêsu rửa chân cho các môn đệ. Đức Giáo hoàng Bênêđíctô XVI nói trong Thánh lễ Tiệc Ly ngày 20/3/2008 rằng Đức Kitô “luôn luôn rửa chúng ta, hết lần này đến lần khác, bằng lời của Người”.

Ngài nói: “Đây là điều mà Tin Mừng về việc rửa chân mời gọi chúng ta làm: để cho mình được rửa sạch hết lần này đến lần khác bằng dòng nước tinh khiết này, để cho mình được trở nên có khả năng hiệp thông với Thiên Chúa và với anh chị em mình. Nhưng từ cạnh sườn Chúa Giêsu, sau nhát đâm của người lính, không chỉ nước chảy ra, mà còn cả máu (Ga 19,34; cf. 1 Ga 5,6, 8). Đức Giêsu không chỉ nói, Người không để lại cho chúng ta những lời nói suông. Người hiến dâng chính mình. Người thanh tẩy chúng ta bằng quyền năng thánh thiêng của máu Người, nghĩa là bằng sự hiến thân của Người “đến cùng”, thậm chí đến tận Thập Giá. Lời của Người không phải là lời nói suông; đó là thịt và máu “vì sự sống của thế gian” (Ga 6,51).

Thứ Năm Tuần Thánh kết thúc bằng việc chầu Thánh Thể, tưởng nhớ cơn hấp hối của Chúa trong vườn Cây Dầu, nơi Người kêu gọi các môn đệ tỉnh thức, nhưng họ lại ngủ quên; đó là giờ cô đơn và bị bỏ rơi, dẫn đến việc Người bị bắt và bắt đầu hành trình khổ nạn.

Thứ Sáu Tuần Thánh

Thứ Sáu Tuần Thánh tập trung vào mầu nhiệm Thương Khó, là ngày ăn chay và sám hối, hướng lòng về Đức Kitô chịu đóng đinh. Giáo hội công bố bài Thương Khó và chiêm ngắm Đấng bị đâm thâu. Chúng ta cũng được mời gọi hướng nhìn vào trái tim bị đâm thâu của Đấng Cứu Thế, nơi chứa đựng mọi kho tàng khôn ngoan và ân sủng. Thập Giá mặc khải tình yêu vô biên của Thiên Chúa, một tình yêu vượt trên mọi hiểu biết, là nguồn mạch mọi phúc lành và ân sủng.

Đức Giêsu cứu rỗi toàn thể nhân loại

Trong buổi ngắm Đàng Thánh Giá tại đấu trường Colosseo vào tối Thứ Sáu Tuần Thánh ngày 3/4/2015, Đức Giáo hoàng Phanxicô nhấn mạnh rằng nơi Đức Giêsu, Đấng bị bán, bị phản bội và bị đóng đinh trên thập tự giá, “chúng ta thấy những sự phản bội hằng ngày và những sự bất trung thường nhật của chúng ta”. Ngài nói thêm rằng Thập Giá là “con đường dẫn đến Sự Phục Sinh”, và Thứ Sáu Tuần Thánh là “con đường dẫn đến Lễ Phục Sinh của ánh sáng”.

Ngài nói: “Trong khuôn mặt bị tát, bị nhổ nước bọt và bị biến dạng của Người, chúng ta thấy tất cả sự tàn bạo của tội lỗi chúng ta. Trong sự tàn khốc của Cuộc Khổ Nạn của Người, chúng ta thấy sự tàn ác trong trái tim và hành động của chúng ta. Trong cảm giác bị ‘bỏ rơi’ của Người, chúng ta thấy tất cả những người bị bỏ rơi bởi gia đình, bởi xã hội, thiếu sự quan tâm và tình liên đới. Trong thân thể không còn da thịt, bị thương tích và bị hủy hoại của Người, chúng ta thấy thân thể của anh chị em chúng ta bị bỏ rơi dọc đường phố, bị biến dạng bởi sự thờ ơ và vô tâm của chúng ta. Lạy Chúa, trong cơn khát của Chúa, chúng con thấy cơn khát của Cha nhân từ của Chúa, Đấng đã muốn ôm lấy, tha thứ và cứu rỗi toàn thể nhân loại trong Chúa. Trong Chúa, tình yêu của Thiên Chúa, chúng con vẫn thấy anh chị em chúng con bị bách hại, bị chặt đầu và bị đóng đinh vì đức tin vào Chúa, ngay trước mắt chúng con, hoặc thường là với sự im lặng đồng lõa của chúng con”.

Thập Giá là sự mặc khải của tình yêu

Đức Giáo hoàng Phaolô VI, trong buổi ngắm Đàng Thánh Giá ngày 12/4/1974, đã nhắc lại ý nghĩa của Cuộc Thương Khó: Đức Giêsu vô tội, nhưng “Người đã mang lấy trên mình tất cả tội lỗi hết sức nặng nề của thế gian, của tội lỗi chúng ta. Thập Giá là sự mặc khải của tình yêu”.

Ngài nói: “Bài học thứ nhất mà Đàng Thánh Giá mang lại cho chúng ta là một lời nhắc nhở mạnh mẽ và khắc nghiệt, kêu gọi chúng ta nhận biết, tôn kính và cảm thông trước nỗi đau quằn quại của Đức Kitô và của anh em mình, những người được liên kết với Người và được Người đại diện trong số phận đau khổ tối tăm. Bài học thứ hai là lòng trắc ẩn và sự cảm thông. Nếu chúng ta thực sự theo dõi cách cẩn thận diễn biến cuộc Thương Khó của Đức Giêsu Kitô, chúng ta không thể không nhận ra sự làm chủ hoàn toàn của Người. Hơn nữa, đó là sự hiền lành và bình thản cao cả. Trước sự dồn dập của sự phản bội gian ác, những lời buộc tội, lăng nhục và xúc phạm, lời nói của Người luôn chừng mực, Người không phản ứng, nhưng giữ thinh lặng. Sự thinh lặng của Đức Giêsu thật nghiêm trang và đầy mầu nhiệm. Những lời hiếm hoi phát ra từ môi Người như được nâng lên trong một bầu khí siêu việt”.

Thứ Bảy Tuần Thánh và Đêm Vọng Phục Sinh

Thứ Bảy Tuần Thánh là ngày các môn đệ đau buồn, hoang mang trước cái chết của Thầy mình. Đức Giêsu nằm trong mồ, nhưng vào ngày tang thương này, trái tim Đức Mẹ Maria tràn đầy đức tin. Giáo hội hiệp cùng Đức Maria, cầu nguyện bên mồ Chúa trong thinh lặng và chiêm niệm. Đêm xuống, Đêm Vọng Phục Sinh bắt đầu, với niềm vui của lời ca “Vinh danh” và “Alleluia”, vì Đức Kitô đã sống lại và chiến thắng sự chết.

Đêm Vọng Phục Sinh là đỉnh cao của Tam Nhật Thánh và toàn bộ Tuần Thánh, được gọi là “mẹ của mọi đêm canh thức”. Phụng vụ Lời Chúa, cử hành phép Rửa và Thánh Thể diễn tả mầu nhiệm: từ bóng tối đến ánh sáng, từ tội lỗi đến tái sinh, từ cái chết đến sự sống. Trong đêm này, Giáo hội cử hành sự phục sinh của Chúa, mời gọi mọi người từ bỏ tội lỗi để sống trong ánh sáng Phục Sinh.

Ánh Sáng Phục Sinh

Đức Giáo hoàng Gioan XXIII tuyên bố trong Sứ điệp phát thanh Urbi et Orbi Chúa Nhật Phục Sinh ngày 21/4/1962 rằng sự Phục Sinh của Chúa “không chỉ truyền cảm hứng cho sứ vụ truyền giáo, mà còn cho sự can đảm bảo vệ các nguyên tắc mà toàn bộ nền tảng phẩm giá con người, của nền văn minh Kitô giáo, được xây dựng trên đó”.

Ngài nói: “Chính nhờ sự Phục Sinh của Đức Kitô mà Tin Mừng đã được loan truyền khắp thế giới, đứng vững trước sức tấn công của các thế lực sự dữ và vượt qua mọi khó khăn. Sự dữ, đứng đầu là ‘thủ lãnh của thế gian này’, cùng với những trở ngại do sự yếu đuối của con người và các thỏa hiệp gây ra, qua các thế kỷ, đã từng làm tan vỡ sức chịu đựng thể lý của biết bao con người mong manh hiến mình hy sinh. Nhưng dù vậy, Tin Mừng vẫn có thể thấm sâu như hạt giống sinh hoa trái vào tâm hồn các dân tộc. Chúa đã hiển trị! Thánh Phêrô, đang sống nơi các vị kế nhiệm của ngài, tiếp tục mang đến cho thế giới lời loan báo vĩ đại về sự Phục Sinh.”

Đức Giêsu ở giữa chúng ta

Vào ngày Chúa Phục Sinh, lời loan báo vui mừng vang đi. Ngày 10/4/1955, Chúa Nhật Phục Sinh, Đức Giáo hoàng Piô XII đã mở đầu thông điệp Urbi et Orbi của mình bằng lời loan báo của thiên thần vào buổi bình minh của sự Phục Sinh: “Surrexit, Người đã sống lại”.

Ngài khẳng định: “Đức Kitô ở giữa chúng ta! Thực tại về đời sống hoạt động của Đức Giêsu trong Giáo hội tỏa sáng với ánh sáng không thể cưỡng lại. Chính anh chị em là chứng nhân của điều đó. Giáo hội này không thể là sản phẩm của những toan tính loài người - trái lại, đó là sự từ bỏ những khuynh hướng lệch lạc và vì thế bị thế gian ghét bỏ (x. Ga 15,18-19) - nhưng vẫn tồn tại, bởi vì trong Giáo hội có Đấng không ngừng canh tân sức sống và tuổi trẻ của mình. Đó chính là Thiên Chúa làm người và đã phục sinh, Đấng hiện diện ẩn mình trong Giáo hội để không ngừng làm sống lại và đổi mới nhân loại từ bên trong, thông ban cho những ai tin vào Người chân lý, ân sủng và bình an của Người”.

Trong bài giáo lý tại buổi Tiếp kiến chung ngày 12/4/2006, thứ Tư Tuần Thánh, Đức Giáo hoàng Bênêđíctô XIV đã khẳng định: “Nhờ các nghi thức thánh của Thứ Năm Tuần Thánh, Thứ Sáu Tuần Thánh và Đêm Vọng Phục Sinh long trọng, chúng ta sẽ sống lại mầu nhiệm cuộc khổ nạn, cái chết và sự phục sinh của Chúa. Đây là những ngày khơi dậy nơi chúng ta ước muốn gắn bó hơn với Đức Kitô và quảng đại bước theo Người, ý thức rằng Người đã yêu thương chúng ta đến hiến mạng sống vì chúng ta. Thực vậy, những biến cố của Tam Nhật Thánh chính là biểu lộ cao cả tình yêu của Thiên Chúa dành cho con người”. Vì thế, chúng ta hãy đón nhận lời ngài mời gọi: “Chúng ta hãy chuẩn bị cử hành Tam Nhật Vượt Qua theo lời thánh Augustinô: Hãy suy niệm sốt sắng ba ngày thánh của việc Chúa chịu đóng đinh, được mai táng và phục sinh. Trong ba mầu nhiệm này, chúng ta thực hành trong đời sống hiện tại điều mà thập giá biểu trưng, và nhờ đức tin và niềm hy vọng, chúng ta thực hiện điều mà sự mai táng và sự phục sinh biểu thị”.

Vatican News

Theo tổ chức bác ái “Trợ giúp các Giáo hội Đau khổ”, ngày 10/3/2026, Israel đưa ra thông báo yêu cầu các trường học địa phương chỉ được tuyển dụng giáo viên cư trú tại Giêrusalem và có chứng chỉ do Israel cấp.

Khủng hoảng giáo viên ảnh hưởng đến sứ mạng giáo dục Kitô giáo

Quyết định của Israel khiến các trường rơi vào tình trạng thiếu hụt nhân sự nghiêm trọng. Đại diện Ban Thư ký các Trường Kitô giáo tại Thánh Địa cảnh báo rằng nếu chính sách được áp dụng, các trường sẽ đối mặt với khủng hoảng, đe dọa sự tồn tại và sứ mạng giáo dục Kitô giáo.

Thực tế, áp lực đã gia tăng từ trước. Năm 2025, Quốc hội Israel đã hạn chế tuyển dụng giáo viên Palestine có bằng cấp từ Bờ Tây. Đầu năm học hiện tại, hơn 170 giáo viên không được cấp phép giảng dạy, dẫn đến đình công tại các trường Kitô giáo ở Giêrusalem cho đến khi vấn đề tạm thời được giải quyết.

Vai trò của các trường Kitô giáo tại Thánh Địa

Các trường Kitô giáo tại đây có lịch sử lâu đời từ cuối thế kỷ XIX, đóng vai trò quan trọng trong giáo dục liên tôn, phục vụ cả học sinh Kitô giáo và Hồi giáo, và bảo tồn đức tin và sự hiện diện của Kitô giáo ở Giêrusalem. Tuy nhiên, việc thiếu giáo viên địa phương đủ điều kiện khiến tương lai của các trường trở nên bấp bênh, đồng thời đe dọa sự hiện diện Kitô giáo tại Giêrusalem.

Giáo hội đồng hành với các giáo viên

Ngoài ra, các giáo viên bị ảnh hưởng có thể rơi vào khó khăn kinh tế nghiêm trọng và buộc phải di cư để tìm việc làm. Giáo hội khẳng định sẽ đồng hành, kêu gọi hỗ trợ quốc tế và lời cầu nguyện nhằm bảo vệ cộng đồng Kitô hữu tại Thánh Địa.

Tổ chức “Trợ giúp các Giáo hội Đau khổ” kêu gọi mọi người cầu nguyện cho các giáo viên và tất cả các Kitô hữu ở Thánh Địa, “vì lời cầu nguyện vẫn là chìa khóa mở cửa trái tim của Thiên Chúa Toàn Năng trên vùng đất mà Người đã chúc lành và thánh hóa”.

Sr Kyong-Ha Yim, fmm

Các nữ tu Phan Sinh Thừa sai Đức Maria của Huynh đoàn Tiberiade đã bắt đầu hiện diện tại Clichy-Sous-Bois, ở tầng 13 của một tòa nhà thuộc diện nhà ở cho thuê giá phải chăng, giữa những người hàng xóm phần lớn là người Hồi giáo. Khi huynh đoàn phải rời khỏi tòa nhà của mình vào năm 2007, sơ Jola Nowosielska nhớ lại: “Những người hàng xóm Hồi giáo của chúng tôi rất buồn khi thấy chúng tôi chuyển đi. Họ nói với chúng tôi: ‘Bây giờ ai sẽ bảo vệ chúng tôi?’ Đối với họ, chúng tôi là những người phụ nữ của cầu nguyện”.

Huynh đoàn này tại Seine-Saint-Denis, hiện diện từ năm 1994 tại vùng ngoại ô Paris này, là một sự hiện diện trung thành trong bối cảnh phức tạp trước thực tế đa văn hóa và đa quốc tịch – một chủ đề thường nhạy cảm ở Pháp. Các nữ tu làm chứng nhân cho làn sóng những thách đố xã hội này qua sự liên đới với những người hàng xóm thuộc nhiều nền văn hóa và quốc tịch khác nhau, cũng như qua những lời cầu nguyện mà các sơ cầu nguyện cho thế giới – cả gần lẫn xa. Vì thế, họ được những người hàng xóm biết đến như những người phụ nữ của cầu nguyện.

Cộng đồng Hồi giáo là nhóm đông nhất và dễ nhận thấy nhất tại Clichy-Sous-Bois, cũng như tại nhiều vùng ngoại ô của Paris. Huynh đoàn Tiberiade được thành lập nhằm đặc biệt quan tâm đến các Kitô hữu – vốn là thiểu số trong bối cảnh xã hội này – và đồng thời mở rộng đến tất cả mọi người, trở thành một nơi đón tiếp và gặp gỡ trong khu phố.

Ông Bernard Péyrebesse, một Kitô hữu tại Clichy-Sous-Bois và là người gắn bó với các nữ tu Phanxicô từ năm 1996, nhận xét: “Dù tôi không gặp các nữ tu mỗi ngày, tôi biết rằng họ ở đó. Tôi cảm thấy được an ủi bởi sự hiền hòa của họ, bởi sự gần gũi của họ với mọi người. Họ không nói như những người khác”.

Qua nhiều năm, các nữ tu đã dấn thân trong mục vụ tuyên úy và giáo lý cho giới trẻ, cũng như tham gia vào các hiệp hội và các hoạt động xã hội. Sơ Alexandrine Lefèvre, một trong những người sáng lập, đã khởi xướng chương trình hỗ trợ học tập đầu tiên tại Clichy-Sous-Bois cùng với tổ chức Secours Catholique; chương trình này vẫn còn tồn tại cho đến ngày nay, nhằm giúp đỡ các học sinh từ những gia đình khó khăn và mang đến cho họ những trải nghiệm phong phú hơn, chẳng hạn như các chuyến tham quan trung tâm Paris.

Ngay từ đầu, các nữ tu đã được những người hàng xóm biết đến như những người phụ nữ của cầu nguyện với lối sống giản dị. Tuy nhiên, những sự cố nhỏ – dấu hiệu của thực tế về những căng thẳng và hiểu lầm – cũng điểm nhịp cho đời sống hằng ngày của họ. Sơ Jola, một trong những người sáng lập huynh đoàn và là người phụ trách cộng đoàn Clichy-Sous-Bois từ năm 2022, kể lại: “Khi chúng tôi mới đến, những người trẻ trong khu phố nhìn chúng tôi với sự dè chừng. Đôi khi họ khiêu khích hoặc thử phản ứng của chúng tôi. Nhưng đó không phải là điều gì nghiêm trọng”.

Các nữ tu luôn là chứng nhân cho làn sóng các vấn đề xã hội này qua chính sự hiện diện của mình. Đồng thời, những mối quan hệ thân thiện và tôn trọng với hàng xóm cũng là một phần không thể thiếu trong đời sống của họ tại các vùng ngoại ô. Họ cũng là chứng nhân của một sự liên đới bất ngờ, được thể hiện trong những biến cố và căng thẳng quan trọng.

Sơ Léa Bakoarivelo, người phụ trách huynh đoàn cho đến năm 2022, làm chứng: “Sau khi cha Hamel bị các phần tử khủng bố sát hại vào năm 2016, một số thanh niên Hồi giáo đã đến nhà thờ vào một Chúa Nhật để bày tỏ lời chia buồn với chúng tôi và nói rằng Hồi giáo là tôn giáo của hòa bình. Họ đã cho thấy sự liên đới của mình trước biến cố gây chấn động này. Người trẻ đang cố gắng cải thiện việc ‘sống chung’ trong một thành phố nơi các tôn giáo khác nhau gặp gỡ mỗi ngày”.

Ngày nay, sứ mạng của huynh đoàn Tiberiade tập trung vào việc đón tiếp, lắng nghe, cầu nguyện và phục vụ tại địa điểm hành hương kính Đức Mẹ Các Thiên Thần, một đền thánh Đức Mẹ tại Clichy-Sous-Bois.

Ông Péyrebesse chia sẻ với sự xác tín: “Tôi đã rất vui khi nhà thờ Thánh Gioan XXIII được xây dựng và khi biết rằng các nữ tu sẽ đến đây. Tôi không biết chính xác họ đang làm gì, nhưng tôi biết họ là ai. Không thể giải quyết hết mọi vấn đề. Nhưng gặp gỡ con người và lắng nghe họ là điều quan trọng, và các nữ tu ở đây chính là để gặp gỡ mọi người. Khi nhìn các nữ tu, chúng tôi được hướng về Chúa Giêsu”.

Ngay giữa lòng thành phố, qua những cuộc gặp gỡ bất ngờ, “những người phụ nữ của cầu nguyện” dệt nên những mối dây huynh đệ với tha nhân và cầu nguyện cho họ, bất kể họ là ai.

Vatican News

Đây là lần đầu tiên trong nhiều thế kỷ các vị lãnh đạo Giáo hội đã bị ngăn cản không cho cử hành Thánh lễ Chúa Nhật Lễ Lá tại Nhà thờ Mộ Chúa.

Bị ngăn cản dù đã tuân thủ tất cả các hạn chế

Trong một thông cáo báo chí chung, Tòa Thượng phụ Latinh của Giêrusalem và Tỉnh dòng Phanxicô tại Thánh Địa cho biết các ngài đã bị ngăn cản không cho vào Nhà thờ Mộ Chúa khi đang trên đường đến cử hành Thánh lễ Chúa Nhật Lễ Lá, bằng sự “di chuyển cách riêng tư và không có bất kỳ đặc điểm nào của một cuộc rước hoặc nghi lễ”, và bị buộc phải quay trở lại.

Thông cáo mô tả sự kiện này là “một tiền lệ nghiêm trọng” và coi thường “sự nhạy cảm của hàng tỷ người trên khắp thế giới, những người trong tuần này đang hướng về Giêrusalem”.

Từ khi chiến tranh bùng nổ, các vị lãnh đạo Giáo hội đã tuân thủ tất cả các hạn chế yêu cầu hủy bỏ các cuộc tụ họp công cộng, cấm tham dự và sắp xếp phát sóng các cử hành tại Mộ Thánh cho hàng trăm ngàn tín hữu theo dõi trên toàn thế giới, “những người, trong những ngày Phục Sinh này, hướng mắt về Giêrusalem và Nhà thờ Mộ Chúa”.

“Một biện pháp rõ ràng không hợp lý và hoàn toàn không tương xứng”

Thông cáo nhận định rằng việc ngăn cản này là “một biện pháp rõ ràng không hợp lý và hoàn toàn không tương xứng”; “quyết định vội vàng và sai lầm cơ bản này, bị ảnh hưởng bởi những cân nhắc không đúng đắn, thể hiện sự sai lệch cực độ so với các nguyên tắc cơ bản về tính hợp lý, tự do tôn giáo và tôn trọng hiện trạng”.

Đức Thượng phụ và Giám quản Nhà thờ đều bày tỏ “nỗi buồn sâu sắc” tới các tín hữu Kitô giáo tại Thánh Địa và trên toàn thế giới “vì việc cầu nguyện vào một trong những ngày thiêng liêng nhất trong lịch Kitô giáo đã bị ngăn cản như vậy”.

Phản đối từ giới chính trị đối với hành động của Israel

Sau việc lực lượng cảnh sát Israel ngăn cản các lãnh đạo tôn giáo Kitô giáo vào Nhà thờ Mộ Chúa tại Giêrusalem, nhiều lãnh đạo chính trị đã lên tiếng chỉ trích. Bộ Ngoại giao Palestine gọi đây là “một tội ác” ảnh hưởng cả cộng đồng Kitô giáo lẫn Hồi giáo, đồng thời vi phạm nghiêm trọng quyền tự do tôn giáo của người Palestine và yêu cầu can thiệp quốc tế khẩn cấp.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cũng bày tỏ sự ủng hộ đối với các đại diện Kitô giáo và cảnh báo về xu hướng gia tăng các vi phạm liên quan đến các địa điểm thánh thiêng tại Giêrusalem.

Đại sứ Mỹ tại Israel Mike Huckabee cho rằng hành động của cảnh sát là “sự can thiệp quá mức”, nhấn mạnh rằng đoàn của Đức Hồng y Pizzaballa chỉ có 4 người, ít hơn rất nhiều so với giới hạn 50 người do chính phủ Israel đặt ra. Ông nhận định việc này “khó hiểu và khó biện minh”.

Trong khi đó, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội Đức Armin Laschet gọi việc từ chối cho Đức Hồng y vào nơi thánh thiêng nhất của Kitô giáo là “không thể chấp nhận”; “Đây là hành vi quấy rối trắng trợn, thiếu đi sự nhạy cảm và thấu hiểu”.

Bộ Ngoại giao Bồ Đào Nha viết trên trang web rằng “việc từ chối này đáng bị lên án mạnh mẽ nhất”, và kêu gọi chính quyền Israel “đảm bảo và bảo vệ tự do tôn giáo và thờ phượng”.

Tại Ý, phản ứng cũng rất mạnh mẽ. Thủ tướng Giorgia Meloni khẳng định Nhà thờ Mộ Chúa là nơi thánh thiêng của Kitô giáo và cần được bảo vệ, và việc ngăn cản tiếp cận là xúc phạm quyền tự do tôn giáo. Ngoại trưởng Antonio Tajani đã triệu tập đại sứ Israel để phản đối, đồng thời gọi lệnh cấm là “không thể chấp nhận”. Các lãnh đạo đối lập cũng bày tỏ sự liên đới với các lãnh đạo tôn giáo.

Sự liên đới của Giáo hội Ý với Kitô hữu Thánh Địa

Giáo hội Công giáo Ý, thông qua Đức Hồng y Matteo Zuppi, bày tỏ sự phẫn nộ và gọi đây là biện pháp “nghiêm trọng và vô lý”. Ngài nhấn mạnh nghĩa vụ của các cơ quan chức năng trong việc bảo đảm tự do tôn giáo như điều kiện thiết yếu cho hòa bình, đồng thời kêu gọi đối thoại và hòa giải.

Lời giải thích của Israel

Về phía Israel, Tổng thống Isaac Herzog lấy làm tiếc và giải thích quyết định xuất phát từ lo ngại an ninh, đặc biệt trước nguy cơ tấn công tên lửa từ Iran. Chính phủ của Thủ tướng Benjamin Netanyahu khẳng định không có ý đồ xấu và cam kết lên phương án cho phép cử hành các nghi lễ trong Nhà thờ Mộ Chúa, nhưng luôn tuân thủ đầy đủ các biện pháp an ninh.

Ngày 30/3/2026, trên tài khoản X, Thủ tướng Netanyahu của Israel cho biết ông đã chỉ thị cho các cơ quan chức năng rằng Đức Hồng y Thượng phụ Công giáo Latinh Giêrusalem được hoàn toàn vào Nhà thờ Mộ Chúa.

Vatican News

Dữ liệu trong Niên giám Tòa Thánh cho thấy một số sự phát triển trong đời sống của Giáo hội Công giáo trên toàn thế giới trong năm 2025. Trong giai đoạn này, sáu giáo phận được nâng lên thành tổng giáo phận, và tám giáo phận mới được thành lập.

Trong khi đó, Thống kê hàng năm về Giáo hội cung cấp thông tin số liệu chi tiết về các hoạt động của Giáo hội tại từng quốc gia và trên khắp các châu lục.

Tín hữu Công giáo chiếm 17,8% dân số toàn cầu

Số tín hữu Công giáo trên toàn thế giới trong hai năm gần đây duy trì ổn định ở mức khoảng 17,8% dân số toàn cầu, tương ứng với tốc độ tăng dân số chung.

Mức tăng trưởng khác nhau giữa các châu lục. Châu Âu tăng ít nhất (0,8%), nhưng người Công giáo vẫn chiếm 39,7% dân số khu vực. Tại châu Mỹ và châu Á, số tín hữu tăng chậm hơn dân số chung, trong khi châu Đại Dương tăng mạnh hơn (+2,1%).

Châu Phi nổi bật với mức tăng trưởng cao (khoảng 2,7%), vượt tốc độ tăng dân số của chính khu vực. Số người Công giáo tại đây tăng từ hơn 281 triệu lên hơn 288 triệu trong năm 2024, chiếm 20,3% tỷ lệ Công giáo toàn cầu. Châu Mỹ vẫn là nơi có tỷ lệ Công giáo đông nhất trên toàn cầu, với 47,7%.

Xét theo tỷ lệ dân số, Công giáo chiếm 64% ở châu Mỹ, 39,7% ở châu Âu, 25,9% ở châu Đại Dương, 19,9% ở châu Phi và 3,3% ở châu Á.

 Số giáo sĩ trên toàn thế giới

Năm 2024, Giáo hội có 465.048 giáo sĩ trên toàn thế giới, bao gồm 5.525 Giám mục, 407.421 linh mục và 52.102 phó tế vĩnh viễn. Trong khi tổng số giám mục và linh mục gia tăng trên toàn cầu, thì con số các vị lại giảm ở châu Âu.

Cũng trong năm 2024, tỷ lệ tín hữu Công giáo trên mỗi linh mục phụ trách mục vụ có sự chênh lệch tùy theo từng châu lục: hơn 1.800 tín hữu Công giáo trên mỗi linh mục ở Châu Âu, hơn 7.600 ở Nam Mỹ, khoảng 5.000 ở Châu Phi, và chưa đến 2.100 ở Châu Á.

Số tu sĩ giảm

Đến cuối năm 2024, số nam tu sĩ không phải linh mục là 48.511 người, giảm 0,5% trên toàn cầu. Số nữ tu là 589.423 người, giảm ở châu Âu, châu Á, châu Mỹ và châu Đại Dương, và tăng ở châu Phi (+2,6%). Số thành viên của các tu hội đời là 18.177 người, giảm 1,8%, chỉ có châu Phi tăng trưởng (+1,5%).

Số nhà truyền giáo giáo dân gia tăng

Số các nhà truyền giáo giáo dân tăng từ 444.606 người năm 2023 lên 463.079 người năm 2024 (+4,2%), trong đó châu Phi tăng 7,0% (8.860 người).

Số người lãnh nhận các Bí tích

Trong năm 2024 có 13.065.918 người lãnh nhận Bí tích Rửa tội, giảm 0,6%; và 1.818.998 lãnh nhận Bí tích Hôn phối.

Số người Rước lễ lần đầu là 9.194.143, tăng 1,1%, và Thêm sức 7.823.882, tăng 1,7%, với châu Mỹ chiếm hơn 45% tổng số toàn cầu. 

Vatican News

Sức mạnh của tình yêu

Trong lời chào, Đức Thánh Cha nhắc lại rằng Tuần Thánh là thời điểm các Kitô hữu trên toàn thế giới tưởng niệm cuộc khổ nạn, cái chết và sự phục sinh của Chúa Giêsu, qua đó khẳng định rằng tình yêu và sự vâng phục có thể mang lại ơn cứu độ cho toàn nhân loại. Ngài nói rằng Mầu nhiệm Vượt Qua cho thấy ngay cả những hoàn cảnh khó khăn nhất cũng có thể được biến đổi nhờ sức mạnh của tình yêu, đem lại hy vọng và mở ra con đường sự sống mới.

Bản chất đích thực của quyền bính chính là phục vụ

Ngài nhấn mạnh rằng chiến thắng của Chúa Kitô phục sinh cho thấy rằng bản chất đích thực của quyền bính chính là phục vụ. “Sự phục vụ và vâng phục của Người đối với ý muốn của Chúa Cha đã mang lại niềm hy vọng chắc chắn và hòa bình lâu dài cho toàn thể nhân loại”. Từ đó, ngài nhắn nhủ những người làm công tác quản lý, đặc biệt là các nhà lãnh đạo địa phương, “khám phá và làm gương về ơn phục vụ”. Ngài nói: “Quý vị được kêu gọi quan tâm đến nhu cầu của những người yếu đuối và dễ bị tổn thương nhất để giúp họ phát triển toàn diện con người”.

Lắng nghe khát vọng và khó khăn của người dân

Để thực hiện điều đó, Đức Thánh Cha nhấn mạnh, các nhà lãnh đạo cần lắng nghe khát vọng và khó khăn của người dân, nhận ra giá trị của từng cá nhân và cộng đồng. Mỗi địa phương không chỉ là một đơn vị hành chính mà còn là nơi mang bản sắc, lịch sử và con người cụ thể. Việc quan tâm đến người nghèo, người nhập cư và những người bên lề xã hội là điều thiết yếu nhằm xây dựng công ích và tạo nên môi trường gặp gỡ, nơi mọi người đều có cơ hội phát triển.

Cuối cùng, Đức Thánh Cha bày tỏ sự trân trọng đối với những nỗ lực phục vụ của các nhà lãnh đạo và khích lệ họ tiếp tục công việc với niềm vui, tình yêu và nhiệt huyết, noi gương Chúa Kitô để mang lại hòa bình và hy vọng cho cộng đồng.

Vatican News

Việc thực hành Đàng Thánh Giá như chúng ta thấy ngày nay là kết quả của một quá trình tiến hóa lâu dài, bắt nguồn từ khát vọng được chạm vào những dấu tích cụ thể của cuộc thương khó Chúa Giêsu tại Giêrusalem.

Những bước chân sơ khởi tại Giêrusalem

Ngay từ những ngày đầu sau khi Chúa phục sinh và lên trời, ký ức về cuộc khổ nạn không bao giờ phai nhạt trong tâm trí cộng đoàn các Tông đồ và những môn đệ đầu tiên. Truyền thống đạo đức kể lại rằng, Đức Trinh Nữ Maria, trong những năm tháng sống tại Giêrusalem, đã thường xuyên lặng lẽ thăm lại từng địa điểm ghi dấu nỗi đau của Con mình: từ vườn Giếtsêmani, dinh Philatô cho đến đỉnh đồi Golgôtha. Những bước chân âm thầm của Mẹ chính là hạt giống đầu tiên cho lòng sùng kính Đàng Thánh Giá sau này. Tuy nhiên, trong ba thế kỷ đầu, do sự bách hại tàn khốc của đế chế La Mã, việc tôn kính các địa danh này thường diễn ra trong bí mật và mang tính cá nhân hơn là các nghi lễ cộng đoàn công khai.

Bước ngoặt đến vào năm 313, khi Hoàng đế Constantine ban hành sắc chỉ Milanô, trả lại tự do cho Kitô giáo. Cánh cửa Thánh Địa mở toang, và Giêrusalem từ một thành phố bị tàn phá sau các cuộc chiến đã trở thành tâm điểm của đức tin toàn cầu. Những công trình vĩ đại như Vương cung thánh đường Mộ Thánh bắt đầu được xây dựng trên chính hang đá nơi Chúa Giêsu đã được mai táng. Kể từ đây, khách hành hương bắt đầu đổ dồn về Giêrusalem với khao khát được “nhìn tận mắt, chạm tận tay” vào những thực tại của ơn cứu độ.

Một trong những chứng liệu quý giá và sống động nhất về thời kỳ này chính là bản nhật ký của bà Egeria (khoảng năm 380), một khách hành hương đến từ vùng Galicia (Tây Ban Nha ngày nay). Qua những trang viết chân thực, bà đã hoạ lại một bức tranh phụng vụ đầy cảm xúc tại Giêrusalem vào thế kỷ IV. Egeria mô tả rằng các nghi lễ không chỉ là đọc kinh, mà là một sự tái hiện sống động. Bà viết: “Đến giờ gà gáy lần thứ nhất, Đức Giám mục đến và vào trong hang đá tại mộ phần; tất cả các cửa đều mở và toàn thể đám đông tiến vào... nơi vô số ánh nến đã được thắp sáng. Sau đó là các bài thánh thi, thánh vịnh và các lời nguyện xen kẽ một cách nhịp nhàng”.

Đặc biệt vào ngày Thứ Sáu Tuần Thánh, bà kể lại cảnh tượng giáo dân đi từ núi Ô-liu vào thành phố, dừng lại ở từng nơi Chúa đã đi qua để nghe đọc các đoạn Tin Mừng tương ứng. Sự xúc động lớn đến mức “tiếng than khóc và đau đớn của dân chúng vang dội khắp thành phố, đến nỗi người cứng lòng nhất cũng phải rơi lệ”.

Cùng thời với bà Egeria, Thánh Giêrônimô (347-420) – người đã dành phần lớn cuộc đời mình tại Bêlem để dịch Kinh Thánh – cũng ghi nhận sức hút mãnh liệt của vùng đất này. Ngài mô tả những đám đông tín hữu đa ngôn ngữ, từ những vùng đất xa xôi nhất của đế chế La Mã, cũng hội tụ về đây để bước đi trên con đường mà họ gọi là Con đường Thánh (Via Sacra). Họ hát thánh vịnh bằng tiếng Hy Lạp, Latinh, Syria và nhiều ngôn ngữ khác, tạo nên một sự hiệp thông toàn cầu bên cạnh thập giá Chúa.

Tuy nhiên, Đàng Thánh Giá thời sơ khai này vẫn còn rất khác so với 14 chặng đàng hiện đại. Chính bà Egeria lưu ý rằng dù các “thực hành đạo đức” được cử hành tỉ mỉ, nhưng “chưa có bằng chứng trực tiếp về sự tồn tại của một hình thức sùng kính cố định” với số lượng các chặng dừng chân cụ thể. Các tín hữu thời đó chú trọng vào việc cầu nguyện tại các địa điểm lịch sử hơn là một nghi thức có cấu trúc đóng khung. Đối với họ, việc đi lại trên con đường của Chúa không phải là một sự hoài cổ, mà là một cách để bước vào sự hiệp thông sâu xa hơn với Đấng đã chịu chết vì yêu thương nhân loại.

Sự hình thành các “Giêrusalem thu nhỏ” tại Châu Âu

Vào thế kỷ V, khi việc đi lại đến Thánh Địa trở nên khó khăn do biến động chính trị, Giáo hội bắt đầu tìm cách tái hiện các địa danh thánh tại phương Tây nhằm thỏa lòng mong đợi của những người không thể thực hiện hành trình thực tế. Tại tu viện Thánh Stêphanô ở Bologna (nước Ý), Thánh Petronius – Giám mục Bologna từ năm 431 đến 450 – đã cho xây dựng một nhóm các nhà nguyện liên kết nhau để mô phỏng các nhà thờ chính của Giêrusalem. Quần thể này được gọi thân thuộc là “Hierusalem”, trở thành điểm đến cho những cuộc “hành hương tại chỗ”.

Bước ngoặt lớn xảy ra vào năm 1342 khi quyền bảo quản các địa điểm thánh tại Giêrusalem được trao cho các tu sĩ Dòng Phanxicô. Khi quân Ottoman chiếm đóng và ngăn cấm khách hành hương dừng lại cầu nguyện tại các trạm trên đường phố Thánh Địa, các tu sĩ Phanxicô đã có sáng kiến xây dựng các chặng Đàng Thánh Giá trong các tu viện tại Châu Âu. William Wey, một khách hành hương người Anh vào năm 1458, đã mô tả cách thức đi theo dấu chân Chúa vào thời bấy giờ: “Thông thường người ta bắt đầu từ Núi Sọ và đi ngược lại về phía dinh Philatô”. Phải đến thế kỷ XVI, trình tự đi từ Dinh Philatô đến Núi Sọ mới chính thức được chuẩn hóa.

Chuẩn hóa con số 14 chặng Đàng Thánh Giá

Trải qua nhiều thế kỷ, hình thức thực hành Đàng Thánh Giá đã có những biến đổi sâu sắc về mặt cấu trúc, với số lượng các trạm dừng chân dao động từ 7 chặng cho đến hàng trăm chặng tùy theo truyền thống địa phương. Sự đa dạng này chỉ thực sự được thống nhất vào năm 1731, khi Đức Giáo hoàng Clêmentê XII chính thức ấn định con số 14 chặng cho mọi nhà thờ, tạo nên một khung sườn phụng vụ chuẩn mực cho toàn thể Giáo hội Công giáo.

Tiếp nối tinh thần canh tân, vào năm 1975, Đức Giáo hoàng Phaolô VI đã phê chuẩn một phiên bản mới dựa hoàn toàn trên Kinh Thánh, lược bỏ những tình tiết mang tính truyền thống đạo đức dân gian để tập trung vào các biến cố cốt lõi được ghi chép trong Tin Mừng.

Đến năm 1991, Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II tiếp tục làm phong phú thêm kho tàng đạo đức này khi giới thiệu bản “Đàng Thánh Giá cho Sự Sống”, nhấn mạnh đến giá trị cao quý của nhân phẩm con người và mời gọi các tín hữu nhìn thấy nỗi đau của Chúa Kitô trong những thân phận bị bỏ rơi của thời đại hôm nay.

Ý nghĩa của 14 Chặng Đàng Thánh Giá truyền thống

Việc đi Đàng Thánh Giá truyền thống là một cuộc “hành hương thu nhỏ”, nơi người tín hữu di chuyển qua từng trạm dừng để kết hợp giữa đọc Kinh Thánh, cầu nguyện và suy niệm về các biến cố cứu độ. Hành trình bắt đầu với việc Chúa Giêsu bị kết án tử hình, một án quyết bất công nhưng lại khởi đầu cho ơn cứu độ, để rồi Người can đảm vác lấy thập giá mang theo mọi khổ đau của nhân loại. Trên Con đường Khổ nạn, chúng ta chiêm ngắm sự yếu đuối của bản tính người qua lần ngã thứ nhất, sự kết hiệp đau khổ giữa Con và Mẹ ở chặng thứ tư, và lời mời gọi sẻ chia gánh nặng anh em qua hình ảnh ông Simon xứ Xy-rê-nê.

Lòng trắc ẩn giữa bạo tàn hiện rõ khi bà Vêrônica lau mặt Chúa, tiếp nối bởi sức mạnh kiên trì của Người trong lần ngã thứ hai và lời mời gọi ăn năn sám hối khi Người gặp gỡ các phụ nữ thành Giêrusalem. Sau lần ngã thứ ba đầy kiệt quệ, Chúa Giêsu chấp nhận bị lột áo để minh chứng cho sự nghèo khó và “hoàn toàn trút bỏ vinh quang”, trước khi chịu đóng đinh trên thập giá. Tại chặng thứ mười hai, khi Chúa trút hơi thở cuối cùng và thốt lên “Mọi sự đã hoàn tất”, cả thế giới chìm vào sự tĩnh lặng của cái chết lúc xác Người được hạ xuống. Cuối cùng, hành trình khép lại bằng việc mai táng Chúa trong hang đá, tựa như một hạt giống được gieo vào lòng đất, âm thầm chờ đợi ngày nảy mầm cho sự sống phục sinh rạng ngời.

Tuần Thánh: Đỉnh cao của Năm Phụng vụ

Tuần Thánh được xem là đỉnh cao của toàn bộ năm phụng vụ, mà vẻ đẹp nguyên thủy của nó đã được khôi phục một cách mạnh mẽ qua sắc lệnh “Maxima Redemptionis” (1955) của Đức Giáo hoàng Piô XII. Trong văn bản này, ngài khẳng định rằng: “Mẹ Giáo hội hằng tha thiết hằng năm cử hành những mầu nhiệm cao cả nhất của công cuộc cứu chuộc chúng ta... bằng việc tưởng niệm đặc biệt”. Hành trình này bắt đầu bằng Chúa Nhật Lễ Lá, một cuộc khải hoàn đầy nghịch lý khi dân chúng cầm nhành lá và vang tiếng tung hô “Hoan hô con vua Đavít”, nhưng ngay sau đó, phụng vụ bài Thương Khó lại vang lên như một điềm báo rằng vinh quang thực sự của Người sẽ phải đi ngang qua cái chết.

Tiến vào tâm điểm của tuần lễ là Tam Nhật Vượt Qua – trái tim của đời sống phụng vụ – nơi sắc lệnh “Maxima Redemptionis” nhấn mạnh các nghi thức phải được cử hành vào những giờ giấc phù hợp với tiến trình lịch sử:

Khởi đầu là Thứ Năm Tuần Thánh nhằm tưởng niệm việc Chúa Giêsu thiết lập Bí tích Thánh Thể và thiên chức linh mục, đi kèm nghi thức Rửa chân như một lời nhắc nhở sống động về tình yêu phục vụ đầy khiêm nhường của Chúa Giêsu dành cho các môn đệ.

Tiếp đến là Thứ Sáu Tuần Thánh, ngày mà trọng tâm đổ dồn vào nghi thức Suy tôn Thánh giá, nơi các tín hữu tiến lên hôn kính khúc gỗ thánh trong lời ca “Đây là cây Thánh giá”.

Hành trình khổ nạn tạm lắng lại vào Thứ Bảy Tuần Thánh, ngày của sự thinh lặng tuyệt đối khi Giáo hội dừng chân bên nấm mồ của Chúa để chờ đợi đêm canh thức.

Cuối cùng, đỉnh cao rực rỡ nhất chính là Đêm Vọng Phục Sinh, được mệnh danh là “mẹ của mọi đêm canh thức”, nơi ánh sáng nến Phục Sinh bừng lên để phá tan bóng tối, biểu trưng cho sự sống lại huy hoàng của Chúa Kitô – Đấng đã chiến thắng tử thần để mang lại hy vọng vĩnh cửu cho nhân loại.

Thập giá giữa lòng thế giới

Giữa một thế giới không ngừng biến chuyển, Thập giá của Chúa vẫn luôn đứng vững như một cột trụ đức tin bất biến. Mỗi khi bước đi trên 14 chặng Đàng Thánh giá, chúng ta không chỉ dừng lại ở những hình ảnh chạm khắc vô hồn, mà được mời gọi nhìn thấy khuôn mặt khổ đau của Chúa Giêsu đang hiện diện nơi những anh chị em nghèo đói, bệnh tật và bị bỏ rơi. Đó là cách cụ thể nhất để người Kitô hữu vâng theo lời mời gọi của Thầy Chí Thánh: “Ai muốn theo Ta, hãy từ bỏ mình, vác thập giá mình mỗi ngày mà theo Ta”.

Trải qua hai thiên niên kỷ, Đàng Thánh Giá và Tuần Thánh vẫn luôn là kho tàng vô giá mà Giáo hội hằng gìn giữ với tình yêu và lòng tôn kính. Việc thực hành sốt sắng những nghi thức này không chỉ là hành động tưởng nhớ lịch sử, mà còn là tiến trình chuẩn bị tâm hồn để bước vào niềm vui Phục Sinh rạng ngời. Bởi lẽ, Thập giá chưa bao giờ là điểm dừng cuối cùng, mà chính là cánh cửa dẫn lối con người tiến vào Vương quốc của sự sống đời đời, nơi tình yêu đã chiến thắng tử thần và ánh sáng đã xua tan bóng tối mãi mãi.

Vatican News

Bài giảng của Đức Thánh Cha

Anh chị em thân mến,

Khi Chúa Giêsu bước đi trên con đường thập giá, chúng ta đi theo Người, bước theo dấu chân Người. Và khi cùng Người tiến bước, chúng ta chiêm ngắm tình yêu của Người dành cho nhân loại, trái tim Người tan vỡ, và cuộc đời Người trở thành món quà của tình yêu.

Chúng ta nhìn lên Chúa Giêsu, Đấng xuất hiện như Vua của hòa bình, trong khi xung quanh Người, chiến tranh đang được chuẩn bị. Người vẫn kiên vững trong sự hiền lành, trong khi người khác náo động trong bạo lực. Người trao ban chính mình như một sự dịu dàng cho nhân loại, trong khi kẻ khác cầm gươm và gậy. Người là ánh sáng thế gian, trong khi bóng tối sắp bao phủ trái đất. Người đến để ban sự sống, trong khi kế hoạch kết án tử dành cho Người đang được thực hiện.

Là Vua hòa bình, Chúa Giêsu muốn hòa giải thế giới trong vòng tay của Chúa Cha và phá bỏ mọi bức tường ngăn cách chúng ta với Thiên Chúa và với nhau, bởi vì “Người chính là bình an của chúng ta” (Ep 2,14).

Là Vua hòa bình, Người tiến vào Giêrusalem trên lưng một con lừa, chứ không phải trên lưng ngựa, ứng nghiệm lời ngôn sứ xưa kêu gọi hãy vui mừng khi Đấng Mêsia đến: “Kìa Đức Vua của ngươi đang đến với ngươi: / Người là Đấng Chính Trực, Đấng Toàn Thắng, / khiêm tốn ngồi trên lưng lừa, / một con lừa con vẫn còn theo mẹ. / Người sẽ quét sạch chiến xa khỏi Ép-ra-im / và chiến mã khỏi Giê-ru-sa-lem ;/cung nỏ chiến tranh sẽ bị Người bẻ gãy,/ và Người sẽ công bố hoà bình cho muôn dân”. (Dcr 9,9-10)

Là Vua hòa bình, khi một môn đệ rút gươm để bảo vệ Người và chém vào đầy tớ của vị thượng tế, Người lập tức ngăn lại và nói: “Hãy xỏ gươm vào vỏ, vì ai dùng gươm sẽ chết vì gươm” (Mt 26,52).

Là Vua hòa bình, khi mang lấy những đau khổ của chúng ta và bị đâm thâu vì tội lỗi của chúng ta, Người “không mở miệng; như chiên bị đem đi làm thịt, như cừu câm nín khi bị xén lông” (Is 53,7). Người không vũ trang, không tự vệ, không chiến đấu trong bất kỳ cuộc chiến nào. Người đã bày tỏ khuôn mặt hiền lành của Thiên Chúa, Đấng luôn từ chối bạo lực, và thay vì cứu chính mình, Người chấp nhận bị đóng đinh trên thập giá để ôm lấy mọi thập giá của nhân loại ở mọi thời và mọi nơi.

Anh chị em thân mến, đó chính là Thiên Chúa của chúng ta: Chúa Giêsu, Vua hòa bình. Một Thiên Chúa từ chối chiến tranh, không ai có thể viện dẫn Người để biện minh cho chiến tranh. Người không lắng nghe lời cầu nguyện của kẻ gây chiến, nhưng gạt bỏ họ mà nói: “Khi các ngươi dang tay cầu nguyện, Ta cũng chẳng thèm nghe. Vì tay các ngươi đầy những máu” (Is 1,15).

Khi nhìn lên Người bị đóng đinh vì chúng ta, chúng ta cũng nhìn thấy những người bị đóng đinh của nhân loại. Trong các vết thương của Người, chúng ta nhìn thấy những vết thương của biết bao người hôm nay. Trong tiếng kêu cuối cùng của Người hướng về Chúa Cha, chúng ta nghe thấy tiếng khóc của những ai bị đè bẹp, tuyệt vọng, bệnh tật, cô đơn. Và trên hết, chúng ta nghe thấy tiếng rên siết của tất cả những ai bị áp bức bởi bạo lực và tiếng kêu của mọi nạn nhân chiến tranh.

Đức Kitô, Vua hòa bình, vẫn còn kêu lên từ thập giá: Thiên Chúa là tình yêu! Hãy xót thương! Hãy hạ vũ khí, hãy nhớ rằng anh em là anh em của nhau!

Với lời của Tôi Tớ Chúa, Đức Giám mục Tonino Bello, tôi muốn phó thác tiếng kêu này cho Đức Maria, Đấng đứng dưới chân thập giá của Con mình và cũng đang khóc dưới chân những thập giá của thời đại hôm nay:

“Thánh Maria, người phụ nữ của ngày thứ ba, xin ban cho chúng con niềm xác tín rằng, bất kể thế nào, cái chết sẽ không còn quyền lực trên chúng con. Rằng những bất công của các dân tộc sẽ đến ngày chấm dứt. Rằng ngọn lửa của chiến tranh đang dần tàn lụi. Rằng những đau khổ của người nghèo đang đi đến hồi kết… Và rằng, cuối cùng, nước mắt của mọi nạn nhân của bạo lực và đau khổ sẽ sớm được lau khô, như sương tan dưới ánh nắng mùa xuân”.